In welke volgorde ontlucht u uw cv-installatie?

Lucht in een installatie herkent u aan drie dingen: een radiator die bovenin koud blijft terwijl de onderkant warm is, een klotsend of ruisend geluid in de leidingen, en een kamer die niet op temperatuur komt terwijl de rest het prima doet. Ontluchten is eenvoudig, maar de volgorde is het hele verhaal: wie bovenin begint, duwt de lucht terug naar beneden.

De volgorde, in één regel

Pomp uit, een half uur wachten, dan van laag naar hoog en van dichtbij het toestel naar ver weg. Het wachten is er zodat de lucht de tijd krijgt om naar de hoogste punten te trekken; zonder dat haalt u hem er niet uit maar verplaatst u hem.

Zet het toestel in de zomerstand als de pomp niet apart uit kan. Dan staat de verwarming stil terwijl het warme water gewoon blijft werken.

Waarom die volgorde in sommige woningen omdraait

De regel gaat ervan uit dat het toestel onderin hangt. In veel bovenwoningen staat de ketel op zolder, dus boven de radiatoren die hij moet voeden. Dat speelt vooral in Schiedam en Vlaardingen, waar twee op de drie adressen gestapeld zijn.

Bepaal in dat geval de route eerst en begin bij de radiator die het dichtst bij het toestel zit, ook als dat de bovenste is. Gaandeweg beslissen levert hier een tweede ronde op.

Houd de druk in de gaten

Met elke radiator die u ontlucht zakt de druk, en bij een installatie over drie lagen gaat dat hard. Komt de manometer onder de 1 bar, stop dan, vul bij tot 1,5 bar en ga daarna verder.

Doet u dat niet, dan slaat het toestel halverwege af en zuigt de installatie op de laagste punten opnieuw lucht aan. Dan bent u verder van huis dan toen u begon.

Vloerverwarming werkt anders

Lucht in een vloerlus zit ergens in het midden van een slang van tachtig meter en heeft geen hoogste punt waar hij zich verzamelt. Een ontluchtingsnippel haalt daar niets weg, en dat is de reden dat bewoners in Pijnacker en Waddinxveen vaak al drie keer hebben ontlucht zonder resultaat.

Een lus moet per stuk worden doorgespoten op de verdeler, met de andere lussen dicht, tot er schoon water zonder bellen doorkomt. Alleen met de rest dicht is de stroomsnelheid hoog genoeg om de lucht mee te nemen.

Draai daarbij niet aan de doorstroommeters om te kijken wat er gebeurt. Een lus die dicht komt te staan merkt u pas weken later, als die kamer koud blijft.

Waarom het bij een warmtenet eerder opvalt

Achter een afleverset komt de warmte op een lagere aanvoertemperatuur binnen. Een radiator die voor een derde met lucht gevuld staat, heeft dan minder oppervlak over om diezelfde kamer warm te krijgen, en haalt het niet meer.

Bij een ketel zou de bewoner de stooklijn omhoog draaien en het probleem maskeren. In Schollevaar, in de Oegstgeester wijk De Kwaak en in Oosterheem kan dat niet, en daar is ontluchten dus geen klusje maar merkbaar onderhoud. Aan de afleverset zelf komt u niet: die hoort bij de warmteleverancier.

Als de lucht blijft terugkomen

Dan is ontluchten symptoombestrijding. Terugkerende lucht betekent bijna altijd dat de druk te laag is, dat er ergens een lek zit of dat het expansievat zijn voordruk kwijt is.

Elke keer dat er vers water bij gaat komt er bovendien zuurstof mee, en dat is wat radiatoren van binnenuit aantast. Blijven ontluchten kost u op termijn meer dan het vervangen van een expansievat, wat vanaf 199 euro exclusief btw kost inclusief vat en montage.

Kort samengevat

• Pomp uit, een half uur wachten, dan van laag naar hoog en van dichtbij naar ver weg.
• Hangt het toestel op zolder, dan draait die volgorde om; bepaal de route vooraf.
• Houd de manometer in de gaten en vul tussentijds bij onder de 1 bar.
• Vloerverwarming ontlucht u niet met een sleuteltje maar per lus op de verdeler.
• Achter een afleverset valt lucht eerder op, omdat de aanvoertemperatuur lager is.
• Blijft lucht terugkomen, dan is er een lek of staat het expansievat zonder voordruk.

Een ronde door een gemiddelde woning kost u een uur en is goed zelf te doen. Kom er niet uit, of ligt er vloerverwarming waar een sleuteltje niets aan verandert, dan doen wij het voor 99 euro exclusief btw, inclusief het bijvullen erna.